هيچ بلندى بالا نرفتيد و در هيچ پستى فرود نيامديد مگر به " قضا و قدرى " از خداوند ! آن مرد گفت : اميدوارم رنج من نزد خدا به حساب آيد ! « 1 » امام عليه السّلام به او فرمود : آهسته‌اى شيخ ! شايد پنداشتى " قضاى حتمى و قدر قطعى " را مىگويم ! اگر چنين باشد كه ثواب و عقاب و امر و نهى و پيش‌گيرى باطل شده ، و ترساندن و مژده دادن بىمعنى است ، نه ملامتى بر گناهكار بجاست و نه ستايشى از نيكوكار رواست ، بلكه نيكوكار به ملامت سزاوارتر از بدكار بوده و گناهكار به نيكى شايسته‌تر از نيك‌رفتار است ! « 2 » اين گفتار بت‌پرستان و دشمنان خداى رحمان و " قدرى مسلكان " و مجوسان اين امّت است ! اى شيخ ! خداى عزّ و جلّ بندگان را مكلّف ساخت تا به اختيار خود عمل كنند و آنان را نهى كرد تا خود بازايستند ، و بر كار اندك پاداش بسيار دهد ، شكست خورده نافرمانى نشده و ناخواسته اطاعت نگرديده ، " او آسمانها و زمين و موجودات ميان آن دو را به باطل نيافريده ، اين گمان كسانى است كه كافر شدند ، پس واى بر كسانى كه كافر شدند از عذاب آتش ! " « 3 » راوى گويد : آن شيخ برخاست و سرود : انت الإمام الّذى نرجو بطاعته * يوم النّجاة من الرّحمن غفرانا او ضحت من ديننا ما كان ملتبسا * جزاك ربّك عنّا فيه إحسانا

--> ( 1 ) - يعنى اگر خروج و جهاد ما به " قضا و قدر " الهى است كه سزاوار پاداش نيستيم ، پس اميدوارم رنج من در اين راه نزد خدا به حساب آيد و در رديف اعمال كسانى قرار گيرد كه روز قيامت مورد فضل و رحمت خدا قرار مىگيرند . ( 2 ) - زيرا هر دو در اصل مساويند ، چون عمل به اراده و اختيار آنان نبوده ، از طرفى چون نيكوكار مورد ستايش مردم قرار مىگيرد و اين را حق خود مىداند در حالى كه چنين نيست ، به خاطر همين پندار ، او به ملامت سزاوارتر است از گناهكار ، زيرا گناهكار مورد ملامت مردم است و او خود را سزاوار اين ملامت مىداند ، در حالى كه چنين نيست ، پس بايد به او احسان شود تا تحمّل آزار و ملامت مردم را با آن جبران كند ، نه به نيكوكار ! ( 3 ) - اقتباسى است از آيه 27 سوره ص .